Batman Universitesi Yasam Bilimleri Dergisi
www.yasambilimleridergisi.com
Cilt 1, Sayı 1  Ocak-Haziran 2012  (ISSN: 2147-4877, E-ISSN: 2459-0614)
Nihat Aydeniz, Murat Silinir, Gökhan Karhan

NO Makale Adı
1356291723 Küreselleşme Olgusuna Temel Yaklaşımlar

Küreselleşme olgusu sosyal bilimler alanında en çok tartışılan kavramlardan biridir.
Tarihsel ardyöresi yüzlerce yıl öncesine kadar gitse bile, konuya kavramsal yaklaşımlar,
özellikle doksanlı yıllarla birlikte ivme kazanmıştır. Kavram ile ilgili en önemli
problemlerden biri kavramın çok boyutluluğunun göz ardı edilerek, tek boyutlu bir ideolojik
açıklamaya maruz bırakılmasıdır. Kimileri için küreselleşme; insan hakları, özgürlük,
demokratikleşme olarak görülebilirken, kimileri için de, sömürgecilik, emperyalizm,
Amerikanlaşma, ulus-devlet karşıtlığı veya yeni kapitalizm olarak görülmektedir. Küreselleşme
ile ilgili tüm yaklaşımlara “tek boyutlu” demek elbette doğru değildir. Küreselleşme
olgusunu çok boyutlu bir bütünsellikle ele alan yaklaşımlar da mevcuttur. Buna
göre küreselleşme, ekonomik, sosyal, siyasal, teknolojik, ekolojik, kültürel, tarihsel pek
çok boyutu barındıran bir sürece işaret etmektedir. Küreselleşme ile ilgili göze çarpan
en önemli özelliklerden birbiriyle çelişen pek çok farklı yaklaşımın varlığıdır. Bu yaklaşımlar
üç ana kategoriye ayrılabilir; küreselleşme olgusunu olumlayan yaklaşımlar, bu
olguyu olumsuzlayan yaklaşımlar ve küreselleşme olgusuna bütüncül yaklaşımlar.