Batman Universitesi Yasam Bilimleri Dergisi
www.yasambilimleridergisi.com
Cilt 1, Sayı 1  Ocak-Haziran 2012  (ISSN: 2147-4877, E-ISSN: 2459-0614)
Ebru ÖZTÜRK, Duygu ÖZTAŞ

NO Makale Adı
1356256154 Transkültürel Hemşirelik

Dünya Sağlık Örgütü sağlığı (1974); “Yalnızca hastalık ve sakatlığın olmayışı
değil; fiziksel, mental ve sosyal yönden tam bir iyilik halidir” şeklinde tanımlamıştır.
Hastalık ise insan organizmasının çeşitli nedenlerden dolayı ruhsal, bedensel ve
sosyal dengesinin bozulması durumudur. Hastalık yalnız biyolojik bir süreç olarak
kabul edilemez. Çünkü aynı zamanda sosyal ve kültürel bir olgudur. Bir toplumda
hastalık sayılan bir durum, diğer bir toplumda hastalık sayılmayabilir. Değişik kültürlerde
bireyin hasta olarak kabul edilmesi, bazı ölçülere göre değerlendirilir. Kültürün
tanımına baktığımızda bu ölçülerin neler olduğunu görebiliriz. Kültür, bir grup
insan tarafından öğrenilen, paylaşılan, nesilden nesile aktarılan değerler, inançlar,
tutum ve davranışlar, örf ve adetler olarak tanımlanmaktadır.
Sağlık hizmeti veren profesyonellere baktığımızda hizmet alanlarla en çok karşılaşan
ve en fazla paylaşımı olan grup olarak hemşireler karşımıza çıkmaktadır. Hemşireler
yetiştikleri kültürün dışında çok değişik kültürü olan yerlerde çalışmakta ya da
değişik inanç ve tutumları olan kişilere hizmet vermektedirler. Bu hizmeti verirken
ICN’in yayınlamış olduğu etik kurallara bağlı kalmalıdırlar. Uluslararası Hemşireler
Birliği (ICN) Etik Kodu’ da, hemşireliğe gereksinimin evrensel olduğunu, hemşireliğin
özünde; insan yaşamına ve insane haklarına ulus, dil, din, cins, inanç, yaş, politik
görüş ve sosyal statü farkı gözetmeksizin değer ve saygı olduğunu belirtir. Hemşirelik
temelde kültürel bir olgudur. Hastanın kültürel değerleri, inançları ve uygulamaları
bütüncül hemşirelik bakımının önemli bir parçasıdır. Bu nedenle kültüre duyarlı
hemşirelik bakımı kavramı ortaya çıkmıştır. Kültürlerarası bakım; bir toplumda
farklı kültür gruplarından bireylerin ve ailelerin gereksinimlerine duyarlı biçimde
sağlanan hemşirelik bakımıdır. Kültürlerarası hemşirelik yaklaşımının gelişiminde
insani (humanistik) yaklaşım etkili olmuştur. Kültürlerarası hemşirelik bakımın amacı;
kültürlerarası hemşirelik bilgisi geliştirmek, bu bilgiyi hemşirelik uygulamalarına
katmak, kültürlerarası kavram, kuram ve uygulamaları hemşirelik eğitimi, araştırma
ve klinik uygulamalarla bütünleştirmektir. Kültürlerarası hemşirelik bakımı önemlidir;
çünkü, hastalığın ve sağlığın duyuşsal, sosyal, davranışsal ve manevi boyutları
vardır. Hastalık ve sağlık durumu, kültür grupları açısından farklılıklar gösterir.